Odkrywanie Tradycji Mazowsza to seria multimedialnych publikacji Mazowieckiego Centrum Kultury i Sztuki. Każda pozycja stanowi monografię innego zagadnienia, związanego z kulturą tradycyjną i dziedzictwem kulturowym Polski. Składające się na nie zdjęcia, filmy, teksty i muzyka są tworzone z myślą o ludziach, których zainteresowała kultura ludowa i chcą poszerzyć swoją wiedzę na jej temat.

Bogate materiały z pewnością zainteresują każdego studenta, absolwenta, regionalistę oraz miłośnika tradycji, folkloru i przeszłości. Opisywane tematy obejmują doroczne zwyczaje świąteczne, rzemiosło ludowe oraz zjawiska związane z folklorem muzycznym.

Obrzędy. Część I

Pierwsza, pilotażowa część serii i jednocześnie pierwsza część wchodzącego w jej skład cyklu „Obrzędy”.

Wydana na początku 2008 roku broszura zawiera opisy trzech zwyczajów, których bohaterami są wykonane z wosku figurki zwierząt domowych, które obnosi się dookoła ołtarza kościoła w Brodowych Łąkach, „kozy” z Prostyni (także uczestniczki kościelnych nabożeństw) oraz wykonywane na Kurpiach w miejscowości Łyse wielkanocne palmy.

Wota woskowe w Broowych Łąkach
Wota z wosku, przedstawiające kurpiowski inwentarz, przechowuje w kościele„brastewny“ członek rady parafialnej. Wierni, po uroczystej odpustowej mszy świetej, wybierają sobie odpowiednie wota i ze świecami w rękach obchodzą trzykrotnie ołtarz. Ma to zapewnić pomyslność hodowli w gospodarstwie.

Kozy prostyńskiej w Prostni
Podczas odpustów w Prostni sprzedawane są maleńskie figurki wykonane z ciatsa tzw. kozy prostyńskie. Mają one swoje usazsadnienie religijne wiązane z figurą Matki Boskiej, oraz historyczne związane z unitami prześladowanymi po upadku Powstania Styczniowego.

Palma kurpiowska w Łysych
Rozmach, z jakim wykonywane są palmy, oraz konkurs na najwspanialszą z nich. Jedna z najwiekszych Niedzieli Palmowych odbywa się w Łysych na Kurpiach Zielonych.

Artykuły powstały nie tylko w oparciu o wiedzę książkową, ale przede wszystkim jako efekt osobistej obserwacji. Taka metoda została tu zastosowana po raz pierwszy, a następnie stała się podstawowym rozwiązaniem dla kolejnych publikacji serii.

Publikacja przybliża także sylwetkę nieżyjącego już etnografa Jacka Olędzkiego, który przez większą część życia prowadził badania na Mazowszu.

Obrzędy. Część II

Druga część serii „Obrzędy” została wydana pod koniec roku 2008.

Pozycja realizuje założenie multimedialności publikacji: pokazywać jak najwięcej się da za pomocą obrazu i dźwięku, umożliwiając widzowi osobiste zatopienie się w prezentowanej rzeczywistości i pozostawiając miejsce na jego osobiste interpretacje.

Efektem realizacji takiego podejścia są trzy płyty DVD. Nagrane na nich są filmy-relacje z następujących wydarzeń: rok rocznie praktykowanego w Jedlińsku rytuału sądzenia, a następnie ścinania śmierci, uczestnictwa Turków – straży grobowych – w wielkanocnych nabożeństwach w miejscowości Góra oraz zdjęcia wieńców dożynkowych.

Filmy przyjmują narrację bezpośredniego uczestnictwa widza w wydarzeniu.

Wydawca: Mazowieckie Centrum Kultury i Sztuki w Warszawie
Miejsce i rok wydania: Warszawa, 2008

Wydawnictwa można nabyć w MCKiS w Warszawie, www.mckis.waw.pl