Już niebawem, bo we wrześniu ukaże się na rynku pierwsza publikacja, która rozpocznie nową serię ilustrowanych słowników gwarowych, będzie to „Ślonsko godka. Ilustrowany słownik dla Hanysów i Goroli”. Jego autorką, a zarazem ilustratorką jest Joanna Furgalińska, ślązaczka z pochodzenia.

Słownik ze swadą i humorem przybliża urodę i odrębność językową Śląska. Zabawnie brzmiące w uszach Goroli śląskie słowa obrazują dowcipne ilustracje. Książka otwiera wyobraźnię i ułatwia dialog z niezwykle barwną społecznością Hanysów. Przygotowany z myślą o czytelnikach wrażliwych na polską kulturę, którym w sercach grają nuty „małych ojczyzn” i jak przyznaje sama autorka, z pochodzenia Ślązaczka, napisany przede wszystkim dla kamratów.

„Słownik Ślónsko godka dla Hanysów i Goroli” powstał z tęsknoty. Z tęsknoty za klimatami dzieciństwa, za światem, którego już nie ma, za smakiem babcinego kołocza z posypką i zapachem hodowanych przez dziadka róż, za podsłuchanymi przypadkiem rozmowami babcinych sąsiadek, toczących się przy kuchennym stole, który był sercem domu, za snutymi przez dziadkowych kamratów od skata przerażającymi opowieściami o pracy pod ziemią” (ze wstępu autorki).

Słownik nie tylko rejestruje bogatą i już trochę zanikającą tradycję językową, ilustruje i opowiada również o ciekawych obyczajach Hanysów. Obyczajach, które swoje źródło mają często w górniczej tradycji. Dzięki niemu poznajemy słowa używane w różnych okolicznościach, bo treść ułożono tematycznie: Familio; Miana; Żywobycie; Niymoc i zdrowie; Klamory; Hausfrau, Królowo chałpy; Boroki, brzidoki i gupileloki; Gody i inksze fajery; Fachmany i geszefciarze.

Na stronach słownika rysuje się obraz społeczeństwa zżytego, niezwykle gościnnego, kultywującego życie rodzinne i tradycje przekazywane z pokolenia na pokolenie. A Gorole mogą tylko pozazdrościć i spróbować zabawy językowej na styku kultur.

tytuł: Słońsko godka
autor: Joanna Furgalińska
cena: 49.90 zł
data wydania: wrzesień 2010
wydawca: Wydawnictwo Naukowe PWN

Źródło: www.silesiakultura.pl  / (ks)